Collection






































    



Comments

Post a Comment

Popular posts from this blog

बाग - कथुली

बाग “तुझ्या तुळशीच्या रोपाकडे बघ गं. काय झालंय ? तुळस नीट बहरेल की नाही शंकाय.” घरात येताच आईचं हे वाक्य कानावर पडलं तशी रमा धावतच तुळशीच्या रोपाकडे गेली. बघितलं तर रोप तसंच होतं. त्याला काही झालं नव्हतं. मग आई का असं म्हणतीय? रमा गोंधळली. हातपाय स्वच्छ धुवून ती पुन्हा कुंडीजवळ गेली. तिनं नीट निरखून पाहिलं तेव्हा तिला दिसलं की तुळस वाढण्याऐवजी दुसरंच काहीतरी उगवलंय त्यात. हं ... हे तण आहे तर... असा विचार कर असतानाच तिला काही दिवसांपूर्वीचा प्रसंग आठवला.  बाबांच्या एका मित्राची बाग बघून आल्यानंतर ती बाबांच्या मागे लागली होती. आपण पण बाग करूया नं. तेव्हा बाबांनी तिला समजावलं होतं “बाग करणं इतकं सोपं नाही रमा ! एखाद्या माणसाइतकीच निगुतीनं त्याची काळजी घ्यावी लागते. नुसती कुंडी आणली, त्यात रोप लावलं, त्याला खत, पाणी, उन इतकं दिलं की बाग तयार होते असं नाही काही. त्याला खूप जपावं लागतं. त्यात तण होऊ नये म्हणून, पक्षी सुद्धा कधी कधी छोटा कोंब खाऊन टाकतात. त्यापासूनही जपायला लागतं. इतकं सगळं जमेल का तुला ?”   तेव्हा तिनं उत्साहात होकार दिला होता. “ठीक आहे मग. तुला आता सु...
Read more

तारेवरच्या कसरती

व्यक्ती कोणत्याही क्षेत्रातली असो ती संवेदनशील, विचारी असेल तर तिचं जगणं अर्थपूर्ण आणि अनुभव संपन्न होतं. असं जगणं जेव्हा साहित्यात प्रतिबिंबित होतं तेव्हा साहित्यही खऱ्या अर्थानं व्यापक, बहुस्पर्शी होतं. असंच, आपल्या जगण्यातनं आलेल्या अनुभवाचं संचित; कथात्मक स्वरूपात मांडलं आहे; ते लेखक विलास गावडे यांनी, ‘तारेवरच्या कसरती’ या त्यांच्या औद्योगिक जगताचं म्हणजेच कामगार विश्वाचं दर्शन घडवणाऱ्या दुसऱ्या कथासंग्रहात. खरंतर आजवरच्या चित्रपट, कथा, कादंबऱ्या, कविता यातून वेळोवेळी औद्योगिक विश्व सामोरं आलेलं आहे. पण पुष्कळदा यातून कामगार म्हणजे केवळ ‘शोषित’ घटक इतकीच संकुचित प्रतिमा निर्माण व्हावी असं त्याचं सादरीकरण झालं आहे. प्रत्यक्षात जरी ते खोटं नसलं तरी केवळ तितकंच खरं आहे असंही नाही. शिवाय अशा प्रकारे दाखवण्यात येणारं कामगार विश्व हे बऱ्याचदा अतिरंजितही आहे. मग खरं काय आहे? कामगार म्हणजे केवळ संप, हरताळ, उपोषण, मोर्चा इतकंच आहे का? कामगारांच्यात आणि वरिष्ठांच्यात काहीच स्नेहबंध, आपुलकी नसते का? कामगारांच्या उत्कर्षासाठी काहीच तरतूदी नाहीत का? कारखान्यात, कंपनीत कधीच...
Read more

मोहिन चित्र शैली - विचारभारती मासिक

विचारभारती या मासिकात मोहिन चित्रशैली वरचा माझा लेख छापून आला आहे. संपादक मिलिंद जोशी सर आणि मिलिंद देशपांडे आणि त्यांचे सहकलाकार या दोघांचेही मनःपूर्वक धन्यवाद !   चित्रकलेचं आणि माणसाचं नातं हे फार फार प्राचीन काळापासूनचं आहे. माणूस बोलायलाही लागण्याआधी चित्रांच्या सहाय्यानं संवाद साधत होता. आपल्या गुहेतल्या भिंतीवर तो नैसर्गिक रंग आणि कुंचल्याच्या सहाय्यानं चित्रांद्वारे आपल्या भावना व्यक्त करत होता. कालांतरानं जसं आदिमानवाची उत्क्रांती होत होत तो प्रगत होत गेला, त्याच्या शरीरात, राहणीमानात, वर्तनात बदल होत गेला; तशी भावना व्यक्त करण्याची त्याची पद्धतही बदलत गेली. पुढं पुढं तर भाषेचाही उगम आणि विकास झाला. तसं सांस्कृतिक आणि तांत्रिक प्रगतीही झपाट्यानं होऊ लागली. स्थिर आणि सुरक्षित अशा जीवनात मग त्याच्या या भित्ती चित्रांची जागा वेगळ्या माध्यमानं घेतली. आणि मग चित्र काढण्याच्या विचारात, पद्धतीत, विषयात ही अमुलाग्र बदल घडू लागला. त्यामध्ये तात्कालीन जीवन संस्कृतीचं, समाजाचं, नीतीमूल्यांचं चित्रण दिसू लागलं. आणि त्या त्या पद्धतीनुसार त्या त्या चित्रांमध...
Read more